Những dải đá lô xô. Những chân sóng bọt tung trắng xóa. Những vạt nắng đầu đông hanh vàng nhuộm tràn lên những triền đá mốc meo, xù xì, trầm mặc. Những tưởng chỉ dành cho những tâm hồn nghệ sĩ, một họa sĩ, một nhạc sĩ, một thi sĩ… Ấy vậy mà, có những “nghệ sĩ” với cây cần mảnh mai đã bị hớp hồn bởi những điều ẩn dấu dưới đó, một khung cảnh hữu tình hình như luôn có một điều gì đó dành cho tất cả mọi người khám phá. Ong thì khỏi nói, chúng nó có làm tổ trên cây nhãn, dưới mái nhà… dù kín đến đâu cũng không thoát khỏi mắt chúng tôi. Những tổ ong muỗi mỏng manh dài thượt, lả lướt trong đám lá, những tổ ong vàng như cái lọng, những tổ ong bò vẽ vằn vện có những lỗ đen ngòm như những đôi mắt trên mặt nạ ma quỷ nhe răng dọa nạt… Con Ruốc, người miền Bắc gọi là Moi, người trong Nam gọi là con Khuyếc, chúng thuộc loại nhuyễn thể. Con Ruốc là động vật giáp xác mười chân thuộc chi Acetes, họ Sergestidae, bộ Decapoda. Ruốc dạng như tôm nhỏ, chỉ lớn khoảng 10-40 mm tùy thuộc vào Ruốc cái hay đực Chim trên những cánh đồng Quảng Bình có rất nhiều loài như chim sẻ, chim vàng anh, chim cu, cò, diệc, cun cút, gà nước .v.v. Dưới ánh đèn sáng quắc, trên tấm lưới 4 mỏng manh một chú Mỏ Nhát đang giãy loạn xạ. Càng giãy dụa chú càng bị tấm lưới dồn lại bó chặt vào. Tôi thò tay vào gỡ nhưng càng gỡ càng rối, anh Hữu cười bảo để anh gỡ cho chứ em không quen gỡ được đâu. Lang thang xứ sở, mỗi lần gặp một dòng nước lạ, tôi đều nháo nhác hỏi bất kỳ ai thắc mắc của mình, “sông/suối này là sông/suối gì “bác” nhỉ”. Nhưng ít ai thèm để ý đến câu hỏi ngơ ngẩn kiểu mộng rớt thi nhân nửa mùa của tôi Dải bờ biển miền trung là bờ biển đẹp nhất Việt Nam, nước biển trong xanh như ngọc với cát trắng, cát vàng. Sở dĩ biển miền trung đẹp là vì không có những con sông có nhiều phù sa như hệ thống sông Hồng, sông Cửu long như ở miền bắc và miền nam. Bốn cực và một đỉnh là những mục tiêu chinh phục trên đất Việt của nhiều người thích mạo hiểm. Đỉnh Phanxipăng và cực Bắc ở Lũng Cú (Hà Giang), cực Tây ở Apachải (Điện Biên) không ai tranh cãi.
Cực Nam đang nảy sinh tranh luận trên các diễn đàn về vị trí của điểm số 1”, vì đất bồi ngày càng dài ra, và đã chinh phục thì cứ phải đúng điểm cực Nam theo GPS (hệ thống định vị toàn cầu) mới chịu. Bốn thằng giời đày theo thuyền vào tận đầu nguồn của đập. Thuyền chạy chầm chậm, hồ nước cứ mở dần ra trước mắt, có những ngã rẽ quanh co, đồi núi trùng điệp dưới sương chiều tựa như những lát màu huyền ảo. Càng về đầu nguồn, hồ nước càng thắt dần lại. Sau cả tuần chuẩn bị cho chuyến đi xa:nào mua sắm, xem lại cần máy câu cá lóc, rô, trê, đồ ăn uống, dây-lưỡi… liên tục a-lô….Bạn này chuẩn bị gì? Bạn kia còn thiếu món gì không? lòng bồn chồn chờ đợi….